Cyfrowe rozliczenie w retailu – jak być liderem, a nie maruderem

Europejski handel detaliczny wkroczył w fazę cyfrowego rozliczenia (ang. digital reckoning). Jak wynika z raportu Retail Economics i Zühlke “Adapt now or disappear: why digital maturity is the new survival strategy in European retail”, firmy z branży handlu detalicznego, które wcześniej zainwestowały w cyfrowe rozwiązania, zarabiają dziś dwa razy więcej niż te, które tego nie zrobiły. Te ostatnie tracą klientów i przychody, a dystans do liderów z każdym dniem staje się trudniejszy do nadrobienia.

Nowy paradygmat wzrostu i rentowności

Analiza danych rynkowych ujawnia głęboką polaryzację w branży retail: cyfrowi liderzy rosną w tempie 8,6% CAGR, niemal dwukrotnie większym niż cyfrowi maruderzy (4,6% CAGR). Jeszcze większą dysproporcję widać w zyskach – w latach 2019-2024 rentowność liderów wzrosła o 47,2%, podczas gdy przedsiębiorcy, którzy nie zainwestowali w rozwój nowoczesnych technologii odnotowali spadek o 12,8%.

Jak wynika z raportu firm Retail Economics i Zühlke, fundamentem sukcesu najlepszych retailerów na rynku jest architektura MACH (Microservices, API-first, Cloud-native, Headless), która – jako standard dla systemów e-commerce – dzięki modułowej konstrukcji opartej na niezależnych usługach, zapewnia maksymalną elastyczność, skalowalność i szybkość wdrażania zmian.

Bardzo ważny w uzyskaniu przewagi rynkowej jest również dobrze rozwinięty omnichannel. Zintegrowane modele biznesowe spójnie łączące sklepy stacjonarne z kanałami cyfrowymi osiągają średnio marżę na poziomie około 5%, przewyższając inne modele pod względem rentowności i odporności na zmieniające się warunki. Co jeszcze bardziej warte podkreślenia, wielu retailerów działających wyłącznie w internecie odnotowuje ujemne marże.

Dlaczego dojrzałość cyfrowa to strategia przetrwania?

W ciągu ostatnich pięciu lat rynek handlu detalicznego uległ fundamentalnej zmianie. Analizy pokazują, że retailerzy, którzy w pełni operacjonalizowali narzędzia cyfrowe, nie tylko lepiej niż konkurencja przeszli przez okres pandemii, ale także zwiększyli nad nią swoją przewagę w kolejnych latach.

Według danych z raportu “Adapt now or disappear: why digital maturity is the new survival strategy in European retail”, dla firmy o obrotach w wysokości miliarda funtów, zacofanie technologiczne w stosunku do rynkowych liderów może przekładać się rocznie na około 135 milionów funtów utraconej wartości sprzedaży.

Detaliści, którzy nie przeprowadzą gruntownej cyfrowej transformacji w swojej firmie w ciągu najbliższych 12 miesięcy, ryzykują nawet zniknięcie z rynku. Solidne inwestycje w nowoczesne technologie nie są już tylko szansą na optymalizację działania firmy, ale przeciwdziałaniem realnemu zagrożeniu egzystencji przedsiębiorstwa, szczególnie w obliczu rosnących kosztów operacyjnych. Cyfrowa transformacja musi być jednak przeprowadzona z dużym wyczuciem.

– Z naszego doświadczenia w realizacji złożonych projektów wynika, że kluczem do sukcesu jest nie tylko samo posiadanie technologii, ale jej umiejętne i głębokie osadzenie w kulturze firmy oraz procesach biznesowych. Liderzy cyfrowi to organizacje, które potrafią połączyć strategiczne imperatywy z dyscypliną operacyjną oraz talentami pracowników – komentuje Marek Nowakowski Business Development Manager z Exorigo-Upos.

Czym różnią się cyfrowi liderzy od reszty branży retail?

Przede wszystkim skuteczną egzekucją i nowoczesną infrastrukturą technologiczną. Podczas gdy 77% firm deklaruje chęć posiadania systemów modularnych, tylko 33% faktycznie udało się je wdrożyć. Liderzy stawiają na architekturę MACH, która umożliwia błyskawiczną wymianę poszczególnych komponentów systemu bez paraliżowania całości. Wśród pozostałych cech wyróżniających cyfrowych liderów w handlu detalicznym znalazły się również:

• Głęboka ekspertyza in-house: wśród liderów aż 18% ról w centrali to stanowiska technologiczne i cyfrowe, podczas gdy średnia rynkowa wynosi 10%.
• Strategia omnichannel: czyli zapewnienie m.in. spójności oraz widoczności cen, usług i zapasów we wszystkich kanałach.
• Skalowalność dzięki chmurze: firmy takie jak np. Lidl budują własne rozwiązania chmurowe, aby zapewnić sobie odporność infrastruktury i niezależność.

Ważnym elementem jest także podejście do danych. Liderzy traktują dane jak infrastrukturę – muszą być one odpowiednio zarządzane, godne zaufania i dostępne dla całej organizacji. Jednak mimo wysokiej świadomości – dla 86% detalistów bycie data-driven to priorytet – wiele przedsiębiorstw nie radzi sobie dobrze na tym polu.

Jakie bariery blokują transformację handlu?

Do głównych barier cyfrowej transformacji w retailu należą:

• Braki kadrowe i kompetencyjne: 63% firm wskazuje na deficyt talentów i kompetencji cyfrowych.
• Trudności ze skalowaniem: 60% detalistów ma problem z przejściem od fazy pilotażu do pełnego wdrożenia innowacji.
• Silosy organizacyjne: odłączone od siebie systemy i zespoły utrudniają przepływ informacji u 51% organizacji.

Dużą przeszkodą jest również dług technologiczny – ponad połowa (52%) badanych przyznaje, że ich obecny stos technologiczny (zbiór różnych technologii, narzędzi i frameworków używanych do tworzenia, wdrażania i zarządzania aplikacjami i systemami; ang. tech stack) ogranicza ich zdolność do skalowania innowacji.

Wykorzystanie AI poza fazą pilotażową

Liderzy rynkowi wdrażają sztuczną inteligencję na skalę masową – od optymalizacji łańcucha dostaw po personalizację ofert w czasie rzeczywistym. Przykładem może być firma Sainsbury’s Nectar360, która uruchomiła platformę Pollen. Wykorzystuje ona AI do łączenia danych z kanałów online i offline, umożliwiając precyzyjne planowanie kampanii w oparciu o jedną, spójną tożsamość klienta.

Z kolei brytyjski gigant Next udowodnił, jak technologia może stać się nowym źródłem przychodu. Dzięki “Total Platform” firma komercjalizuje swoją modułową infrastrukturę, oferując partnerom usługi logistyczne, e-commerce i obsługę klienta jako serwis. Efekt? Zysk z tej działalności wzrósł niemal dwukrotnie w ciągu roku – do poziomu 76,6 mln funtów.

Również IKEA i Lidl pokazują, że digitalizacja to proces ciągły i warty inwestowania. Dla tych firm technologia nie jest “dodatkiem”, lecz systemem operacyjnym, który poprzez lepsze zarządzanie zapasami i automatyzację zadań, pozwala w dobie inflacji bronić -marż.

– Współpracując z liderami rynku retail, wiemy, że kluczowym wyzwaniem nie jest już samo wdrożenie sztucznej inteligencji, ale jej skalowanie przy zachowaniu bezpieczeństwa danych. Z naszego doświadczenia wynika, że budowa solidnego fundamentu danych i przejście na architekturę modularną to najlepsza droga, aby narzędzia AI realnie wspierały sprzedaż, a nie generowały dodatkowy dług technologiczny – komentuje Marek Nowakowski.

Jak skutecznie budować odporność cyfrową?

Odporność cyfrowa (ang. digital resilience) oznacza zdolność do szybkiego adaptowania się do ewoluowania rynku i zmian regulacyjnych. Aby dołączyć do grona liderów w 2026 roku i kolejnych latach, retailerzy muszą skupić się na ośmiu kluczowych obszarach, z których najważniejsze to budowa modułowych fundamentów oraz traktowanie danych jako aktywa strategicznego.

Podsumowanie

Obecnie w handlu detalicznym dojrzałość cyfrowa stała się jedyną skuteczną strategią przetrwania i rozwoju. Analiza danych z raportu Retail Economics i Zühlke “Adapt now or disappear: why digital maturity is the new survival strategy in European retail”, wyraźnie wskazuje, że liderzy technologiczni nie tylko rosną dwa razy szybciej, ale przede wszystkim budują ogromną przewagę w rentowności, której nie da się nadrobić prostymi obniżkami cen. Inwestycja w architekturę MACH, unifikacja danych oraz skalowanie AI, to obecnie fundamenty, bez których detalista nie będzie w stanie sprostać oczekiwaniom współczesnego konsumenta.

Raport Retail Economics i Zühlke “Adapt now or disappear: why digital maturity is the new survival strategy in European retail” dostępny jest do pobrania tutaj.

FAQ